Regelmatig ontmoet ik gezinnen waarbij ouders hopen dat ik hun kind kan ‘fiksen’. Ze kijken me wanhopig aan, alsof ik een soort resetknop heb waarmee hun kind ineens stopt met gamen, weer braaf naar school gaat, een bijbaan regelt én een leuke offline vriendengroep vindt. Ik zie mezelf natuurlijk graag als een wondermiddel 😉. En ik ga ook zeker individueel aan de slag met de jongere om te kijken wat er bij hem of haar speelt waardoor het gamen niet meer onder controle is en het eigen offlineleven lijkt over te nemen. Maar wat ik heb ervaren in de praktijk is dat je daarmee een van de belangrijkste punten over het hoofd ziet: niet alleen de jongere is verstrikt geraakt in de gameverslaving, maar het hele gezin. De sleutel ligt dus niet bij mij of bij een ander wondermiddel, maar… bij het gezin. En ja, die sleutel oppakken kan behoorlijk lastig zijn.
Gezinspatronen rond problematisch gamen
Ik kom van alles tegen in mijn praktijk. Ouders die een nieuwe game kopen voor hun 15-jarige dochter, omdat ze dan even stopt met zeuren en je weer “de allerliefste ouder ooit” bent. Of zakgeld geven aan je 19-jarige thuiswonende zoon die vergroeid is met zijn gamecontroler. Of ik kom er bij een huisbezoek achter dat hun zoon de spelcomputer vanuit zijn bed kan bedienen -terwijl de hulpvraag is om weer een normaal dag- en nachtritme te krijgen.
Dit zijn (vaak) geen domme keuzes. Het zijn vaak pogingen om de rust in huis te bewaren, conflicten te vermijden en het even vol te houden. Alleen onbedoeld houden ze het probleem juist in stand. En dat kan echt iedereen gebeuren.
Doorbreken van patronen bij het gezin en de jongere
De eerste stap? Erkennen dat je in een patroon zit. Daarna herkennen: wanneer trappen we er weer in? En dan komt de spannendste stap: proberen het anders te doen. Wat nodig is om tot deze stappen te komen, verschilt per gezin. Bij Buiten Gewoon Beter kijk ik, als orthopedagoog gespecialiseerd in onder andere gameverslaving, met jullie mee hoe we de patronen kunnen doorbreken. Vaak doe ik dit aan de hand van experimenten of challenges. Wat nou als je als ouder geen zakgeld meer geeft, groeit de noodzaak bij de jongere dan om het anders te doen (en nee ook zijn telefoonrekening niet meer betalen!)? Wat gebeurt er als jullie de spelcomputer op een andere plek neerzetten in plaats van de slaapkamer? En wellicht confronterend, maar is het nog een beetje gezellig thuis? Zo niet, wat kunnen jullie verzinnen om daar verandering in te brengen?
Verbondenheid in een gezin weer terugvinden
In alle stress en strijd wordt soms simpelweg vergeten waarin je als gezin ooit plezier had. Wat deed jullie samen lachen? Waar lag jullie kracht als gezin? Bij Buiten Gewoon Beter denk ik graag met jullie hierin mee. En daag ik jullie ook graag uit om met mij mee naar buiten te gaan als gezin om samen in de natuur aan de slag te gaan – en weer lol te hebben met elkaar. De opdrachten worden aangepast naar leeftijd van de jongere en passend voor het gezin: van huttenbouwen, een strategisch oversteek spel of meer creatieve of reflectieve opdrachten zoals natuurkunst maken of een fotospel. En ja, dan moet je soms als gezin wat drempels over – kan ook zeker een tikkie ongemakkelijk voelen op het begin – maar ik zou zeggen, laat je als gezin verrassen en je zult zien wat het je oplevert!
Samen verder
Problematisch gamen of een gameverslaving binnen een gezin is pittig, maar jullie staan er niet alleen voor. Het doorbreken van patronen én het terugvinden van verbondenheid kan een wereld openen die misschien al dicht leek. Dus… durven jullie het aan?