Uit mijn comfortzone op een zeilboot in het Caribisch gebied
Een van de mooiste dingen aan mijn leven als outdoor educator? Je weet nooit welk avontuur er om de hoek wacht – en je belandt bijna altijd buiten je comfortzone op zoek naar je veerkracht. Zo belandde ik op een zeilboot in het Caribisch gebied, met een zeilinstructeur en een groep Amerikaanse jongeren die net begonnen waren aan de universiteit. Hun opdracht: leren zeilen én een vak leiderschap en ethiek volgen. Mijn opdracht? Lesgeven in leiderschap en ethiek. Op zee in een zeilboot. Ruim een maand lang ervaringsleren. Zonder wifi. Zonder schermen. Heerlijk… toch?
Voorbereiding en eerste uitdagingen
Laat ik eerlijk zijn: ik vond het doodeng. Ik had nauwelijks zeilervaring, nog nooit op universitair niveau lesgegeven en ik ben niet bepaald een liefhebber van plakkerige, zweterige hitte. Maar ergens wist ik ook: dit is zo’n kans die je niet afslaat. Dus ging ik naar Sint-Maarten om daar eerst een maand lang alles voor te bereiden voordat de studenten arriveerden. Ik verbleef met de andere instructeurs in een oude loods met een wankele trap naar een zoldertje. Op dat zoldertje stonden tientallen veldbedden waar ventilatoren vooral warme lucht verplaatsten. Donker, krap, zweterig. Elke nacht koos je willekeurig een bed en viel je in slaap op de dreun van harde muziek van beneden. Ik was wel wat discomfort gewend in de bergen – kou, wind, bergen, vermoeidheid – maar dit was een totaal andere categorie. Alles was warm. En plakkerig. En zoemend.
Veerkracht ontwikkelen in de praktijk
De andere instructeurs? Die leken nergens last van te hebben, allemaal doorgewinterde zeilers en duikers. Door en door gebruind, volledig in hun element. Ik daarentegen: spierwit, overprikkeld en verlangend naar kou. Maar naar huis gaan was geen optie. Dus stopte ik met vechten tegen de situatie. En toen, na zeker de nodige tranen, gebeurde er iets interessants: ik vond een ritme. Elke ochtend om 6:00 hardlopen, voordat de hitte toesloeg. Ik vond een eigen rustig plekje om mijn lessen voor te bereiden. En langzaam maar zeker paste zelfs mijn huid zich aan. En blijkbaar, als je maar moe genoeg bent, kun je ook wennen aan een veldbed met harde muziek. Fijn die veerkracht!
Jongeren en ervaringsleren
En na een maand van voorbereiden kwamen de jongeren. En werd het écht gaaf. Want hoe bijzonder is het om leiderschap en ethiek te onderwijzen, terwijl de jongeren het direct toepassen? Op een boot. Op zee. Met elkaar afhankelijk van samenwerking, communicatie en verantwoordelijkheid. Dit is ervaringsleren in optima forma: leren door te doen. De studenten kregen theorie over verschillende leiderschapsstijlen en oefenden diezelfde dag nog aan boord. Waar wij in het begin alles begeleidden, namen zij steeds meer over. In de laatste week? Zaten de zeilinstructeur en ik achterover, terwijl zij ons zelfstandig naar Grenada zeilden.
Schermvrij avontuur en persoonlijke groei
Een maand lang buiten. Eiland na eiland. Zonder schermen — alleen avontuur, wind, zee en gesprekken. Natuurlijk leerde ik zeilen, maar belangrijker nog: ik ervaarde — bij mezelf én bij de jongeren — dat nieuwe uitdagingen aangaan vaak eerst schuurt. Het is ongemakkelijk, spannend en soms ronduit doodeng. Dat herkennen veel ouders bij hun kind: onzekerheid, weerstand of moeite om uit de comfortzone te stappen. En juist daar ligt de groei. Dat is wat mijn leven als outdoor educator mij heeft geleerd — samen met vele jongeren — en wat ik nu, als buitentherapeut en orthopedagoog, dagelijks meeneem in mijn werk. Ook daar werk ik ervaringsgericht, vaak buiten en zonder schermen, zodat jongeren veerkracht, verantwoordelijkheid en vertrouwen in zichzelf leren ontwikkelen door te doen. Het is wat ik iedereen gun: ga je eigen ‘gedoe’ aan – wat het ook is – en merk wat het je allemaal brengt en wat er allemaal mogelijk is.